DSM5

Η Πέμπτη έκδοση του Διαγνωστικού και Στατιστικού Εγχειριδίου Ψυχικών Διαταραχών (DSM) αναμένεται να δοθεί στη δημοσιότητα το Μάϊο του 2013 και ήδη εδώ και καιρό έχει προκαλέσει αρκετές αντιπαραθέσεις. Το DSM (Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders) -το οποίο δημοσιεύεται από την Αμερικανική Ψυχιατρική Ένωση- είναι η ταξινόμηση των ψυχικών διαταραχών που χρησιμοποιούνται από επαγγελματίες ψυχικής υγείας. Πρόκειται για πολύτιμο επιστημονικά εργαλείο, η γνώση του οποίου κρίνεται απαραίτητη προκειμένου να  επιτυγχάνεται η κατανόηση των κλινικών καταστάσεων, αλλά και η απόκτηση ενός κοινού κώδικα επικοινωνίας μεταξύ των ψυχοθεραπευτών διαφορετικών προσεγγίσεων και των ψυχιάτρων.

Το προσχέδιο του νέου εγχειριδίου, το οποίο θα αναρτηθεί στη διεύθυνση http://www.DSM5.org σε λίγες μέρες και θα είναι ανοιχτό σε δημόσιο διάλογο, εισάγει ορισμένες νέες διαγνώσεις, καταργεί ή αναδιαμένει κάποιες άλλες, πιστεύοντας ότι συμβάλλει έτσι, όχι μόνο στη σωστότερη διάγνωση και αντιμετώπιση, αλλά και στον περιορισμό των υπερβολών στις ψυχιατρικές διαγνώσεις.

Ο Εθισμός στο διαδίκτυο (internet addiction) είναι μια απο τις νέες διαγνώσεις που εισάγονται.  Άλλες διαταραχές που θα προστεθούν είναι η ήπια νευρό-γνωστική διαταραχη (mild neurocognitive disorder) -οι επικριτές της νέας έκδοσης σχολιάζουν ότι είναι απλά η φυσική γήρανση του ανθρώπου- η αλλοπρόσαλλη συμπεριφορά (disruptive mood dysregulation disorder) στα μωρά που είναι σκυθρωπά ή αλλάζουν απότομα διάθεση, ενώ η κραιπάλη φαγητού (binge eating) διαχωρίζεται από τη βουλιμία.  Ορισμένες από τις αλλαγές που προτείνει η Αμερικανική Ψυχιατρική Ένωση αφορούν στην ορολογία όπως για παράδειγμα ο όρος «διανοητική καθυστέρηση» καταργείται και αντικαθιστάται από τον όρο «νοητική ανικανότητα».

Επιπρόσθετα, φαίνεται ότι εξαιρούνται πολλά άτομα απο τη διάγνωση του αυτισμού καθώς το DSM 5 εντάσσει διάφορες διαταραχές όπως Asperger’s ή παιδική αποδιοργανωτική διαταραχή (childhood disintegrative disorder) και τις διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές που δεν εντάσσονται σε άλλη κατηγορία, σε μια ευρεία κατηγορία με την ονομασία Autism Spectrum Disorder (ASD), με το σκεπτικό ότι όλες αυτές οι καταστάσεις εμφανίζουν παρόμοια συμπτώματα που δεν εντάσσονται σε άλλες κατηγορίες αλλά ανήκουν στο ίδιο φάσμα διαταραχών. Παρόλο που τα ήδη διαγνωσμένα άτομα δεν θα έχουν πρόβλημα πρόσβασης στις υπηρεσίες που σχετίζονται μ’αυτόν, εκφράζονται φόβοι ότι  θα είναι δυσκολότερο για μελλοντικές περιπτώσεις να ενταχθούν.

Μια αλλαγή που έχει προκαλέσει έντονο διάλογο είναι για το εάν και πότε το πένθος  πρέπει να χαρακτηρίζεται ως ψυχική διαταραχή.  Προηγούμενες εκδόσεις τόνιζαν την ανάγκη να εξετάζεται –και συνήθως αποκλείονταν- το πένθος πρίν από τη διάγνωση μιας μείζονος καταθλιπτικής διαταραχής.  Στο προσχέδιο του DSM5 δεν υπάρχει ένας τέτοιος αποκλεισμός για το πένθος, το οποίο σημαίνει ότι τα συναισθήματα βαθιάς θλίψης, απώλεια, αϋπνία, κλάμα, αδυναμία συγκέντρωσης, κόπωση και χωρίς όρεξη, η οποία συνεχίζεται για περισσότερο από δυο εβδομάδες μετά το θάνατο ενός αγαπημένου προσώπου, θα μπορούσε να διαγνωσθεί ως κατάθλιψη και όχι ως μια φυσιολογική αντίδραση στη θλίψη. (http://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736%2812%2960248-7/fulltext)

Οι αντιδράσεις πολλές.  Σε επιστολή τους, το Society for Humanistic Psychology, εξηγεί ότι αυτές οι διαταραχές που προσπαθούν να εντάξουν στον επίμαχο οδηγό, δεν δικαιολογούνται επιστημονικά και θα «χρεωθούν» ψυχικές διαταραχές άνθρωποι που είναι απολύτως υγιείς.

Σε απάντηση του ο Αμερικανικός Ψυχιατρικός Σύλλογος αναφέρει πως ήδη υπάρχουσες ψυχικές διαταραχές ερευνώνται συστηματικά στα field trials με προεξέχοντα μέλη Ψυχολόγους από όλη την Αμερική και καθησυχάζουν πως η πιο ”ανθρωποκεντρική” ματιά της Ψυχολογίας λαμβάνεται υπόψη. (http://www.psychiatrictimes.com/blog/dsm-5/content/article/10168/1986297)

Αυτό το κλίμα αμφισβήτησης της διαδικασίας που έχει δημιουργηθεί, έχει συσπειρώσει μια μερίδα ειδικών ψυχικής υγείας, από σύμβουλους ψυχικής υγείας μέχρι ψυχιάτρους και ήδη πλέον 11.000 ψυχολόγοι από όλο τον κόσμο έχουν υπογράψει για την εγκατάλειψη της ιδέας του lowering των thresholds που ενδεχομένως να στιγματίζει με ψυχοπαθολογία διάφορες φυσιολογικές απόψεις της ανθρώπινης συμπεριφοράς. (http://www.ipetitions.com/petition/dsm5/)

Βέβαια, πρέπει να πούμε, ότι ο Αμερικανικός Ψυχολογικός Σύλλογος σε επιστολή του προς την ΑΠΑ (http://www.apa.org/news/press/response/dsm-5-revision.pdf) αναφέρει ότι ναι μεν αναγνωρίζει τη διαφορά απόψεων του Δρ. David Elkins, Προέδρου του Τμήματος Ανθρωπιστικής Ψυχολογίας του Αμερικανικού Ψυχολογικού Συλλόγου, αλλά δεν είναι η επίσημη θέση του.

H διάγνωση έχει αναμφισβήτητα καθοριστική σημασία όταν πρόκειται να αναζητήσουμε την κατάλληλη θεραπεία για σοβαρές παθήσεις με βιολογικό υπόβαθρο (σχιζοφρένεια, διπολικές διαταραχές, συναισθηματικές διαταρχές) όμως, στην καθημερινή ψυχοθεραπεία θεραπευόμενων με νευρώσεις ή λιγότερο σοβαρές διαταραχές,  μπορεί να είναι αντιπαραγωγική.

Η ψυχοθεραπεία είναι μια διαδικασία στην οποία ο θεραπευομένος αποκαλύπτεται βαθμιαία και αν κάποιος  μείνει στη διάγνωση ίσως αυτό να περιορίσει το οπτικό του πεδίο αφού θα μειώνεται η ικανότητα να σχετιστεί και να δημιουργήσει μια θεραπευτική σχέση.

Τα εργαλεία ψυχολογικής εκτίμησης μπορεί να είναι αποτελεσματικά στη θεραπευτική πρακτική, μόνο αν ο θεραπευτής τους δώσει ζωή και νόημα και μια απο τις ουσιαστικότερες προυποθέσεις για αυτό είναι η επαρκής επαγγελματική του κατάρτιση.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s